Wijnproeven : Les 1

Introductie tot Wijnproeven

Wat is wijnproeven?

Wijnproeven is een kunstvorm die meer omvat dan alleen het drinken van een glas wijn. Het is een proces waarbij al je zintuigen – zien, ruiken, proeven en soms zelfs horen en voelen – worden ingezet om de complexiteit en de nuances van een wijn te begrijpen.

Bij het proeven van wijn gaat het niet alleen om de vraag of je de wijn lekker vindt of niet. Het gaat om het begrijpen van de wijn: de druivensoort(en) die gebruikt zijn, waar de wijn vandaan komt, hoe de wijn is gemaakt, en hoe al deze factoren bijdragen aan de geur, smaak en textuur van de wijn.

Het proeven van wijn kan ook helpen bij het ontwikkelen van een persoonlijke voorkeur. Door verschillende soorten wijn te proeven en je ervaringen te analyseren, kun je je eigen wijnprofiel opbouwen. Dit zal je op zijn beurt helpen om in de toekomst betere keuzes te maken over welke wijnen je waarschijnlijk zult waarderen.

Waarom is wijnproeven belangrijk?

Wijnproeven is de sleutel tot een diepere waardering van wijn. Het helpt je de subtiele verschillen tussen verschillende wijnen te begrijpen, de complexiteit van een wijn te waarderen en de invloed van verschillende wijnbereidingsprocessen te herkennen.

Daarnaast kan wijnproeven ook een sociale activiteit zijn, die mensen samenbrengt om hun gedachten en ervaringen te delen. Het kan een geweldige manier zijn om nieuwe mensen te ontmoeten, relaties op te bouwen en te leren van anderen.

Wat kun je verwachten van deze cursus?

In deze cursus leer je hoe je wijn moet proeven als een professional. We zullen ingaan op de technieken van het proeven, hoe je aroma’s en smaken in de wijn kunt identificeren, en hoe je de kwaliteit en stijl van een wijn kunt beoordelen. Het belangrijkste doel is om je waardering en kennis van wijn te vergroten, en om je de vaardigheden te geven die je nodig hebt om wijnen met vertrouwen te kunnen proeven en selecteren.


Het belang van zintuigen bij het proeven van wijn

Bij het proeven van wijn spelen onze zintuigen een cruciale rol. Ze helpen ons de complexiteit, diepgang en nuances van een wijn te begrijpen. Hier volgt een overzicht van hoe elk zintuig bijdraagt aan de wijnproefervaring.

  1. Zien: Voordat we de wijn proeven, kijken we naar de kleur, helderheid en consistentie. De visuele aspecten van een wijn kunnen ons veel vertellen over de leeftijd, het druivenras en de rijpheid van de wijn. Bovendien kan de manier waarop de wijn in het glas “hangt”, ons iets vertellen over het alcoholgehalte en de structuur van de wijn.
  2. Ruiken: Onze neus is ongelooflijk gevoelig voor geuren, en de aroma’s van een wijn vormen een belangrijk deel van onze totale wijnervaring. Het reukzintuig is essentieel bij het identificeren van verschillende aroma’s en geuren in de wijn, die ons aanwijzingen geven over het druivenras, de regio, de vinificatiemethode en de ouderdom van de wijn.
  3. Proeven: Onze tong kan vijf basissmaken waarnemen: zoet, zuur, bitter, zout en umami. Bij het proeven van wijn kunnen we zoetheid (of het gebrek daaraan), zuurgraad, tannines (die een bittere smaak geven) en de algehele balans van de wijn beoordelen. Ook kunnen we iets zeggen over de body van de wijn, d.w.z. hoe de wijn aanvoelt in onze mond.
  4. Voelen: Naast wat we op onze tong voelen, draagt ook de textuur van de wijn – hoe de wijn aanvoelt in de mond – bij aan de totale wijnervaring. We kunnen een wijn beschrijven als zijdeachtig, romig, ruw of fluweelachtig.
  5. Horen: Hoewel dit zintuig minder vaak wordt geassocieerd met wijnproeven, kan het geluid van het ontkurken van een fles of het inschenken van wijn bijdragen aan de totale ervaring van wijnproeven.

Door het trainen van je zintuigen kun je je wijnproefvaardigheden aanzienlijk verbeteren en je vermogen om wijnen te beschrijven en te beoordelen vergroten. Dit is wat we in deze cursus gaan doen.


Basisterminologie van Wijnproeven

Bij het proeven van wijn komen veel termen voorbij die onbekend kunnen zijn voor beginners. Om je te helpen bij je wijnproefavontuur, hebben we hieronder een lijst samengesteld met enkele basis wijnproeftermen die je tegen zou kunnen komen:

  1. Body: Dit verwijst naar hoe een wijn in de mond aanvoelt. Een wijn kan licht-, medium- of vol-bodied zijn, afhankelijk van hoe zwaar of rijk hij aanvoelt.
  2. Tannines: Dit zijn natuurlijke verbindingen die in wijn aanwezig zijn, met name in rode wijn. Ze geven een bittere smaak en een droog gevoel in de mond.
  3. Zuurgraad: De zuurgraad van een wijn beïnvloedt hoe fris, scherp of knapperig deze smaakt. Wijnen met een hoge zuurgraad kunnen sprankelend of pittig aanvoelen, terwijl wijnen met een lage zuurgraad ronder en voller kunnen zijn.
  4. Zoetheid: Dit verwijst naar hoe zoet een wijn smaakt, en kan variëren van droog (niet zoet) tot halfzoet tot zoet.
  5. Aroma / Bouquet: Het ‘aroma’ van een wijn verwijst naar de geuren die voortkomen uit de druiven zelf, terwijl het ‘bouquet’ verwijst naar de complexe geuren die zich ontwikkelen als de wijn veroudert.
  6. Afdronk: Dit is de smaak die in de mond achterblijft nadat de wijn is doorgeslikt. Een lange afdronk, waarbij de smaken aanhouden, kan wijzen op een wijn van hogere kwaliteit.
  7. Evenwichtig: Een wijn wordt als evenwichtig beschouwd als geen enkel kenmerk (zoals zoetheid, zuurgraad of tannines) de overhand heeft boven de anderen.

Deze termen vormen de basis van de taal van wijnproeven en zullen je helpen je ervaringen beter te beschrijven en te communiceren met andere wijnliefhebbers. In latere lessen zullen we deze termen in meer detail verkennen.

Druivensoorten en druivenrassen: Deze termen worden vaak door elkaar gebruikt.

Een druivensoort (of druivenvariëteit) verwijst naar een unieke genetische type van druif. Voorbeelden van druivensoorten zijn Cabernet Sauvignon, Chardonnay, Merlot en Pinot Noir. Deze hebben specifieke kenmerken die ze uniek maken, zoals de smaak, de kleur van de druif en de groeicondities waarin ze het best gedijen.

Een druivenras verwijst daarentegen naar een subcategorie binnen een druivensoort. Het is een variëteit die is geselecteerd vanwege specifieke kenmerken en wordt vervolgens vegetatief vermeerderd. Dit betekent dat elke wijnstok in een bepaald ras genetisch identiek is aan de oorspronkelijke wijnstok. Rassen kunnen bijvoorbeeld worden geselecteerd op basis van hun weerstand tegen bepaalde ziekten, hun groeipatronen of de specifieke kwaliteiten van de wijn die ze produceren.

Maar zoals gezegd, worden deze termen vaak door elkaar gebruikt en de precieze betekenis kan variëren afhankelijk van de context.

We hopen dat je genoten hebt van deze eerste les in wijnproeven. Blijf bij ons voor de volgende les, waar we de visuele beoordeling van wijn zullen behandelen.

  • Les 1 : Introductie tot wijnproeven
  • Les 2 : Het zicht: Beoordelen op uiterlijk
  • Les 3 : De geur : Ruiken en beschrijven van aroma’s
  • Les 4 : De smaak : Leren proeven
  • Les 5 : Nasmaak en algemene beoordeling
  • Les 6 : Variaties in wijn: Druivensoorten en regio’s
  • Les 7 : Invloed van de productie : Wijnvoorbereidingsmethoden
  • Les 8 : Ouder worden: Invloed van tijd op wijn
  • Les 9 : Wijn en eten
  • Les 10: Verfijning van het proeven en afsluiting